II.I. MOŻLIWOŚCI ROZWIĄZAŃ POZASĄDOWYCH
Co możemy zrobić kiedy już zadłużyliśmy się?
Nasze postępowanie zależy od rodzaju zadłużenia oraz od partnera umowy (kredytodawcy). Poniżej
opisujemy rozwiązania typowe dla wybranych rodzajów zadłużeń.
Jeśli zadłużyliśmy się warto:
- Dokonać oceny swojej sytuacji finansowej.
- Zaplanować budżet rodzinny.
- Zaplanować spłaty kolejnych rat zadłużenia, ich wysokości, terminów i miejsca płatności.
- Ważne jest, aby dłużnik spłacając zadłużenie uzyskał pokwitowania spłaty zadłużenia; w razie
odmowy wydania pokwitowania można złożyć świadczenie w depozycie sądowym i poinformować o tym
wierzyciela.
- Jeśli w umowie nie były określone terminy spłaty, dłużnik jest zobowiązany do spłaty zadłużenia
niezwłocznie po wezwaniu go do zapłaty przez wierzyciela.
- Negocjować z wierzycielem na temat warunków spłaty.
- Jeśli zadłużenie jest związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, zastanówmy się nad
ewentualnym zawieszeniem działalności, likwidacją działalności bądź ogłoszeniem jej upadłości.
Jeśli nie wiemy jaką formę rozwiązania firmy wybrać warto skonsultować to z prawnikiem.
Jak ocenić dochody i zaplanować budżet?
I. Określamy miesięczne dochody finansowe. W tym celu sumujemy wszystkiedochody całej rodziny : wynagrodzenia, zasiłki, stypendia, alimenty itp. Po
dodaniu wszystkich wpływów wiemy, jaki jest miesięczny dochód całej rodziny.
II. Określamy najważniejsze wydatki: opłaty bieżące - czynsz, gaz, światło;
ważne płatności: składki na ubezpieczenie, zobowiązania podatkowe wobec urzędu skarbowego;
alimenty, grzywny; koszty zakupu żywności, środków czystości, ubrań.
III. Eliminujemy zbędne wydatki:
- zastanawiamy się, z jakich wydatków należy i można zrezygnować, np. rezygnujemy z
korzystania z drogich kosmetyków,
- możemy zrezygnować z prenumeraty drogich pism, które nasza przyjaciółka z pewnością chętnie nam
odstąpi po ich przeczytaniu.
Możemy też zrezygnować z kina, częstych spotkań w kawiarni ... Tu propozycji może być wiele.
Ważne, abyśmy sami, świadomie i konsekwentnie, realizowali raz podjętą decyzję. Jest to trudne, ale
nie niemożliwe.
IV. Opracowujemy plan minimum - dokonujemy cięć w budżecie:
- Od kwoty miesięcznych wpływów odliczamy wszystkie najpilniejsze wydatki bieżące, w tym
wydatki związane ze spłatą rat zadłużenia.
- Po odjęciu kwoty wydatków najpilniejszych zostaje nam do dyspozycji suma na niezbędne wydatki -
wyżywienie, ubranie, środki czystości. Dzielimy ją na 30 dni miesiąca i w ten sposób wiemy, jaką
kwotę dziennie możemy wydać.
Nie ze wszystkiego możemy i musimy rezygnować. Warto zastanowić się, jak możemy oszczędzać. Po
pierwsze - możemy ograniczyć zużycie gazu, światła, wody. Niezbędne zakupy żywnościowe możemy robić
tam, gdzie są one tańsze, np. na targowiskach i w supermarketach oferujących sprzedaż promocyjną.
Tanią odzież można nabyć na targowiskach, w "ciucho - landach", bądź w ramach sprzedaży
promocyjnych.
PAMIĘTAJMY: Dług jest zobowiązaniem całej rodziny i wszyscy muszą podjąć trud
spłacania go i konsekwencje oszczędzania. Dlatego każdą decyzję warto uzgadniać z rodziną. Kiedy
decyzje podejmowane są wspólnie, łatwiej jest zrozumieć i zaakceptować konieczność ograniczeń.
Dziecku łatwiej będzie zrezygnować z zakupu nowego magnetofonu czy roweru, jeśli będzie wiedziało o
trudnościach, z jakimi się wspólnie borykacie.
Aby jednak nie rezygnować do końca z przyjemności życia, możemy zastanowić się, jak szybko wrócić
do normalności.
V. Ustalamy kolejność płatności niezbędnych, najpilniejszych bieżących wydatków
- w pierwszej kolejności pokrywamy:
- opłaty bieżące (czynsz, gaz, ogrzewanie/opał - szczególnie zimą, elektryczność,
woda). Opłacając podstawowe wydatki bieżące unikamy narastania nowych zobowiązań (czynszowych), a
tym samym unikamy eksmisji, która jest konsekwencją niepłacenia czynszu,
- spłacamy zadłużenie - jest to bardzo ważny punkt w budżecie; zaniedbanie spłaty
długu może spowodować nie tylko narastanie długu podstawowego, ale również odsetek karnych;
spłacając dług na bieżąco, unikasz dodatkowych obciążeń i przybliżasz się do dnia, w którym uporasz
się ostatecznie z tym problemem,
- dodatkowe płatności typu: kredyt , zobowiązania wobec ZUS, urzędu
skarbowego, Funduszu Alimentacyjnego, alimentacyjne bądź kary grzywny, składki ubezpieczeniowe i
zdrowotne.
Zadłużenie spłacamy planując wydatki związane ze spłatą zadłużenia
podstawowego . Jeśli jest jeden wierzyciel, dokonujemy miesięcznych wpłat zgodnie z
poczynionymi z nim ustaleniami, a jeśli sprawa znalazła swój finał w sądzie - zgodnie z decyzją
sądu.
Jeśli wierzycieli jest kilku, z reguły spłaty dokonujemy proporcjonalnie do wysokości zadłużenia
każdemu z nich. Jeśli wśród wierzycieli są instytucje państwowe, np. ZUS, KRUS, urząd skarbowy, to
płatności dokonujemy w pierwszej kolejności w stosunku do tych właśnie wierzycieli.
VI. Ustalamy terminy płatności
- Opracowujemy terminarz spłat - zaznaczamy w kalendarzu termin płatności każdego
ze zobowi ązań. Jeśli termin płatności za czynsz oznaczony jest do każdego dziesiątego dnia
miesiąca, to wyznaczmy sobie jeden określony dzień przed dziesiątym, w którym będziemy dokonywać
opłat. Podobnie ustalamy terminy płatności pozostałych świadczeń.
Jeśli to możliwe, najlepiej dokonujmy opłat bezpośrednio u administratora budynku, bowiem unikamy
wówczas dodatkowych kosztów związanych z opłatami pocztowymi. Pamiętajmy, iż każdy dzień zwłoki w
dokonywaniu opłat to dodatkowe koszty związane z karnymi odsetkami. Aby uniknąć dodatkowych
kłopotów, warto czuwać nad terminowością płatności.
- Realizujemy zaplanowany budżet. Przy realizacji budżetu ważny jest upór i konsekwencja. Po
zaplanowaniu budżetu musimy krok po kroku z dokładnością i precyzją realizować zawarte w nim
punkty, nie pomijając żadnego z nich.
- Poszukujemy dodatkowych źródeł dochodu - aby szybko spłacić dług, bez narażania się na
zaci ąganie nowych zobowiązań, warto poszukać alternatywnych źródeł dochodu. Możemy poszukać
dodatkowej pracy, znaleźć pracę lepiej płatną, porozmawiać z szefem o podwyżce lub o dodatkowym
zajęciu w firmie, np. na umowę zlecenie.
Być może warto poszukać finansowego wsparcia wśród bliskich/rodziny, zaangażować wszystkich
członków rodziny, np. młodzież może zarabiać sezonowo/dorywczo na własne wydatki szkolne, ubranie
itd.
POMYŚL:
- Może Ty lub ktoś bliski posiadacie umiejętności lub wiedzę, które mogą Wam pomóc.
Robisz na drutach, umiesz szyć, gotować, potrafisz remontować mieszkanie, lubisz i potrafisz
opiekować się dziećmi - złóż ofertę, zaproponuj usługi swoim znajomym.
- A może jest coś, co można sprzedać, np. samochód, działka rekreacyjna? Może czynsz jest zbyt
wysoki, bo mieszkasz w dużym mieszkaniu, i warto zastanowić się nad zamianą mieszkania na mniejsze?
Może masz duże mieszkanie i wynajmiesz pokój? Pamiętaj jednak, jeśli mieszkanie nie jest Twoją
własnością, to aby je wynająć w całości lub części, musisz uzyskać zgodę właściciela budynku.
Może ... ? Zastanów się, co jeszcze możesz zrobić, aby znaleźć dodatkowe źródło dochodu, a tym
samym przyspieszyć spłatę zadłużenia.
PAMIĘTAJ: Jeśli ze względów zdrowotnych, losowych nie możesz znaleźć dodatkowej
pracy, Twoja sytuacja finansowa jest trudna i spełniasz określone kryteria dochodowe - możesz
skorzystać z finansowej pomocy Ośrodka Pomocy Społecznej (patrz tekst: "Kto i kiedy może
otrzymać zasiłek z pomocy społecznej" ). Zwróć się do pracownika socjalnego, aby pomógł Ci
zaplanować budżet.
